30 Saniyəlik Qısa Xülasə (Quick Takeaways)
- Trendyol Birbaşa Çatdırılma vs Karqo Şirkətləri: Birbaşa çatdırılma zamanı Trendyol məhsulu yerli kuryer tərəfindən birbaşa ünvana və ya məntəqəyə çatdırır. Lakin gömrük bəyanı öhdəliyi AR Dövlət Gömrük Komitəsinin qaydalarına əsasən yenə də alıcının üzərinə düşür.
- Smart Customs Bəyanı Mütləqdir: Trendyol üzərindən sifariş verildikdə track ID (izləmə nömrəsi) generator olunan kimi alıcı Smart Customs mobil tətbiqində və ya e.customs.gov.az portalında 'Bəyan et' bölməsindən bağlamanı qeydiyyata almalıdır. Bəyan edilməyən bağlamalar gömrükdə saxlanılır.
- 300$ Gömrük Limitinin Hesablanması: 1 təqvim ayı (aylıq) ərzində fiziki şəxs üçün vergisiz güzəşt limiti 300 ABŞ dollarıdır. Bu məbləğə yalnız məhsulun faktiki qiyməti deyil, xarici çatdırılma (karqo) haqqı da daxil edilir.
- Çoxlu Satıcı Sıfarişləri: Trendyol-da fərqli satıcılardan alınan məhsullar fərqli bağlamalarda (tracking nömrələri ilə) göndərilə bilər. Hər bir tracking nömrəsi Smart Customs sistemində ayrı-ayrı bəyan edilməlidir.
- Türkiyə Daxili İstifadədə Pass və Elite Üstünlükləri: Türkiyədə yaşayan soydaşlarımız üçün Trendyol Pass pulsuz çatdırılma abunəliyi, Hızlı Market və Elite üzvlük həm vaxta, həm də büdcəyə böyük qənaət sağlayır.
- Kosmetika və Maye Məhdudiyyəti: Xüsusi spirt tərkibli parfumlar, təhlükəli kimyəvi maddələr və bəzi qida əlavələri gömrük tərəfindən karantinə alına və ya geri qaytarıla bilər.
Məqalənin Məzmunu (İçindəkilər)
- Trendyol Azərbaycan Birbaşa Çatdırılması Necə İşləyir?
- Smart Customs Tətbiqində Bağlamanın Addım-Addım Bəyan Edilməsi
- 300$ Gömrük Limitinin Dəqiq Hesablanması və Kritik Valyuta Detalları
- Türkiyədə Yaşayanlar Üçün: Trendyol Pass, Hızlı Market və Elite Fürsətləri
- Qaytarma (İade) Prosesi, Xarici Kartlar və Pulun Geri Oturması
- Sosial Medya və Forumlarda Ən Çox Üzləşilən 5 Böyük Problem və Çıxış Yolları
- Gömrükdə Saxlanılan və Məhdudlaşdırılan Məhsullar
- Yekun Söz və Tövsiyələr
1. Trendyol Azərbaycan Birbaşa Çatdırılması Necə İşləyir?
Son illərdə elektron ticarətin kəskin inkişafı nəticəsində Türkiyənin ən böyük onlayn alış-veriş platforması olan Trendyol, Azərbaycan bazarı üçün birbaşa çatdırılma (Direct Shipping) xidmətini istifadəyə verdi. İndi Azərbaycanda yaşayan alıcılar vasitəçi karqo şirkətlərinin (Starex, Limak, Camex, Mover və s.) Türkiyə anbar ünvanlarını daxil etmədən, birbaşa öz yerli Azərbaycan ünvanlarını və ya poçt/kuryer təhvil Məntəqələrini seçərək sifariş verə bilirlər.
Lakin istifadəçilərin ən çox səhv saldığı məqam hüquqi bəyannamə prosesidir. Birbaşa çatdırılma logistika baxımından rahatlıq yaratsa da, Azərbaycan Respublikası Dövlət Gömrük Komitəsinin (DGK) Smart Customs (e-Customs) sistemində bağlamanın bəyan edilməsi öhdəliyi aradan qalxmamışdır. Trendyol bağlamanı Azərbaycana gətirdikdə gömrük keçidində bağlamanın rəsmi sahibi kimi sizin fərdi identifikasiya nömrəniz (FIN kodunuz) yoxlanılır.
Birbaşa Çatdırılma və Ənənəvi Karqo Şirkətlərinin Müqayisəsi
Birbaşa çatdırılmada Trendyol xüsusi kampaniyalar zamanı pulsuz və ya minimal çatdırılma haqqı təklif edir. Ənənəvi karqo şirkətləri isə Trendyol-da birbaşa çatdırılmaya bağlı olmayan brendlər və ya xüsusi çəki/həcm parametrlərinə malik məhsullar üçün yenə də effektiv alternatividir. Türkiyədə rəsmi qanuni prosedurlar və sənədləşmə haqqında daha ətraflı məlumat üçün Türkiyədə İkamət İzni Bələdçimizlə tanış ola bilərsiniz.
2. Smart Customs Tətbiqində Bağlamanın Addım-Addım Bəyan Edilməsi
Trendyol-dan sifariş verdikdən sonra satıcı məhsulu kuryerə təhvil verdiyi an sizə bir İzləmə Nömrəsi (Tracking ID / Kargo Takip No) təqdim edilir. Sifarişinizin gömrükdə ləngiməməsi üçün aşağıdakı addımları dəqiqliklə icra etməlisiniz:
- Smart Customs Tətbiqinə Daxil Olun: Mobil telefonunuzda Smart Customs tətbiqini açın və ya
e.customs.gov.azportalına ASAN Login (FIN kod, SIMA və ya Elektron İmza) ilə daxil olun. - 'Elektron Ticarət' (Bəyan Et) Bölməsini Seçin: Əsas ekranda yerləşən "Bəyan Et" düyməsinə klikləyin.
- Taşıyıcı Şirkəti Seçin: Trendyol birbaşa çatdırılmada tərəfdaş kuryer şirkətini (məsələn, Trendyol Express / PTT / yerli çatdırılma partnyoru) seçin. Əgər siyahıda Trendyol birbaşa görünürsə, həmin variantı seçin.
- İzləmə Nömrəsini və İnvoys Qiymətini Yazın: Trendyol tətbiqində görünən izləmə nömrəsini köçürün. Məhsulun fakiki qiymətini və valyutanı (TL və ya USD) tam olaraq invoysa (fakturaya) uyğun daxil edin.
- Məhsulun Kateqoriyasını və İnvoys Qəbzini Əlavə Edin: Məhsulun növünü (geyim, ayaqqabı, aksessuar) seçin və Trendyol sifariş təfərrüatlarının skrinşotunu (invoys faylını) sistemə yükləyin.
Kritik Qeyd: Avto-Bəyanat Uyğunsuzluğu
Bəzən Trendyol tərəfindən məlumatlar gömrük sisteminə avtomatik ötürülür. Lakin bəyanatda məhsulun adı və ya qiyməti uyğun gəlmədikdə bağlama gömrük anbarında "Qırmızı Dəhliz"ə yönləndirilir. Bu səbəbdən bağlamanız ölkəyə çatmazdan əvvəl Smart Customs tətbiqində statusu yoxlamaq həyati əhəmiyyət kəsb edir.
3. 300$ Gömrük Limitinin Dəqiq Hesablanması və Kritik Valyuta Detalları
Azərbaycan Respublikasının Nazirlər Kabinetinin müvafiq qərarına əsasən, fiziki şəxslər tərəfindən şəxsi istifadə üçün ölkəyə gətirilən poçt və ya karqo bağlamaları üçün 1 təqvim ayı (30 gün) ərzində 300 ABŞ dolları ekvivalentində vergisiz güzəşt limiti müəyyən edilmişdir.
İnsanların ən çox səhv etdiyi və rüsumla qarşılaşdığı 4 əsas maliyyə təfərrüatı aşağıdakılardır:
- 1. Çatdırılma Xərci Limitə Daxildir: 300 dollarlıq limitə yalnız paltarın və ya əşyanın qiyməti deyil, xarici karqo çatdırılma haqqı da daxil edilir! Məsələn, 290$-lıq məhsul alıb 15$ çatdırılma ödəmisinizsə, ümumi məbləğ 305$ olacaq və limit keçilmiş sayılacaq.
- 2. Valyuta Məzənnəsi Hansı Günə Əsasən Hesablanır? Trendyol-da Türkiyə Lirəsi (TRY) ilə ödəniş etdikdə gömrük sistemi həmin məbləği Mərkəzi Bankın bağlamanın Azərbaycana daxil olduğu (gömrük bəyannaməsi təsdiqləndiyi) gündəki rəsmi USD məzənnəsi ilə dollara çevirir. Lirənin dəyişməsi nəticəsində limit aşıla bilər.
- 3. Limit Aşılarsa Nə Qədər Gömrük Rüsumu Ödənilir? 300$ limiti keçildikdə yalnız limiti aşan hissədən (məsələn, 350$ daxil olubsa, aşan 50$-dan) təxminən 36% həcmində gömrük rüsumu, ƏDV və rəsmiləşdirmə haqqı tutulur.
- 4. Təqvim Ayı Anlayışı: Limit hər ayın 1-dən 31-dək hesablanır. Bağlamanın ölkəyə çatdığı tarix əsas götürülür (sifariş verdiyiniz gün yox).
4. Türkiyədə Yaşayanlar Üçün: Trendyol Pass, Hızlı Market və Elite Fürsətləri
Türkiyədə təhsil alan tələbələrimiz, işləyən və ya ikamət edən soydaşlarımız üçün Trendyol təkcə geyim mağazası deyil, gündəlik tələbat və market alış-verişinin əsas mərkəzidir. Türkiyə daxili istifadədə büdcənizə qənaət edəcək eksklüziv imkanlar:
| Xidmət / Proqram | Əsas Üstünlük | Kimlər Üçün Əlverişlidir? |
|---|---|---|
| Trendyol Pass | Aylıq sabit kiçik haqq ödəməklə bütün sifarişlərdə Kargo Bedava (Pulsuz Çatdırılma) | Tez-tez kiçik sifariş verənlər |
| Trendyol Elite Üzvlük | Xüsusi müştəri dəstək xətti, növbəsiz iade və prioritetsiz kuponlar | Yüksək həcmli alış-veriş edənlər |
| Hızlı Market & Yemek | 30 dəqiqəyə kuryerlə evə çatdırılma və flash endirimlər | Türkiyədəki tələbə və ailələr |
Türkiyədə maliyyə əməliyyatları, bank hesablarının açılması və pul transferləri haqqında ətraflı məlumat üçün Türkiyədən Azərbaycana Pul Göndərmək Bələdçimizi də oxuya bilərsiniz.
5. Qaytarma (İade) Prosesi, Xarici Kartlar və Pulun Geri Oturması
Ölçü uyğun gəlmədikdə və ya məhsul zədəli çatdıqda iade (geri qaytarma) proseduru fərqli işləyir:
- Azərbaycana Çatdırılan Məhsulun İadəsi: Məhsul artıq Bakıya çatıbsa, onu Türkiyədəki satıcıya geri göndərmək beynəlxalq poçt haqqı tələb edir. Bu zaman Trendyol müştəri xidməti ilə əlaqə saxlayaraq iade kodu almalı və təyin olunmuş yerli kuryer məntəqəsinə təhvil verməlisiniz.
- Pulun Karta Oturma Müddəti: Satıcı iadeni təsdiqlədikdən sonra məbləğ 2-7 iş günü ərzində kartınıza geri qayıdır. Əgər Azərbaycan bank kartı (Visa/Mastercard) ilə ödəniş etmisinizsə, bankın valyuta konvertasiya fərqi nəzərə alınmalıdır.
- Azərbaycan Bank Kartları ilə Ödəniş: Birbaşa çatdırılmada Azərbaycan kartları 100% dəstəklənir. 3D Secure təhlükəsizlik kodu SMS vasitəsilə mobil nömrənizə daxil olur.
6. Sosial Medya və Forumlarda Ən Çox Üzləşilən 5 Böyük Problem və Çıxış Yolları
Facebook qruplarında, Telegram kanallarında və forumlarda alıcıların ən çox qarşılaşdığı real problemlər və ekspertdən dəqiq cavablar:
Problem 1: "Smart Customs tətbiqində bağlama görünmür!"
Həlli: Trendyol sifarişi kuryerə verdikdən sonra izləmə nömrəsinin gömrük sisteminə düşməsi 24-48 saat çəkə bilər. Əgər tətbiqdə avtomatik çıxmırsa, 'Bəyan et' bölməsinə daxil olaraq izləmə nömrəsini manually (əllə) daxil edin.
Problem 2: "Bir səbətdə 5 məhsul aldım, 3 fərqli bağlama kimi gəldi!"
Həlli: Trendyol bir çox fərqli satıcının yer aldığı maraketplace-dir. Hər satıcı məhsulu fərqli şəhərdən və fərqli vaxtda kuryerə verir. Bu səbəbdən hər bağlamanın öz xüsusi tracking nömrəsi olur. Smart Customs-da HƏR BİR tracking nömrəsini ayrı-ayrı bəyan etməlisiniz!
Problem 3: "Sifarişim gömrükdə saxlanıldı (Saxlanc statusu)."
Həlli: Bu adətən iki halda baş verir: ya bəyan edilməyib, ya da 300$ limiti aşıb. Smart Customs-da bəyanatı tamamlayın və ya limit aşıldıqda onlayn gömrük rüsumunu ödəyərək bağlamanı sərbəst buraxdırın.
7. Gömrükdə Saxlanılan və Məhdudlaşdırılan Məhsullar
Ölkəyə gətirilməsi qadağan olunan və ya xüsusi icazə tələb edən məhsullar üzrə diqqətli olun:
- Maye və Spirt Tərkibli Kosmetika: Yüksək həcmli spirtli parfumlar, tez alışan aerozollar beynəlxalq avia-daşımada təhlükəli yük sayılır.
- Dərman və Qida Əlavələri (Dopinq/Vitaminlər): Xüsusi resept və Səhiyyə Nazirliyinin sertifikatı olmayan bioloji fəal qida əlavələri gömrükdə saxlanıla bilər.
- Mobil Telefonlar və Sim Kartlı Cihazlar: Mobil telefonlar poçt bağlaması ilə gətirildikdə xüsusi bəyannamə və rüsum tələb edir. Türkiyədən gətirilən telefonların qeydiyyat qaydaları haqqında Türkiyədə Xarici Telefon Qeydiyyatı Bələdçimizdən ətraflı öyrənə bilərsiniz.
8. Yekun Söz və Tövsiyələr
Trendyol-dan Azərbaycana birbaşa çatdırılma rahat və sərfəli onlayn alış-veriş imkanı təqdim edir. Sifariş verərkən 300 dollarlıq güzəşt limitini düzgün hesablamaq, kuryer izləmə nömrəsini alan kimi Smart Customs tətbiqində bəyan etmək bürokratik ləngimələrin qarşısını tamamilə alacaqdır.
Həmvətən Mobil Tətbiqinə Qoşulun
Türkiyədə və xaricdə yaşayan soydaşlarımızla təcrübə bölüşmək, karqo və alış-veriş suallarınıza operativ cavab almaq üçün Həmvətən tətbiqini yükləyin.
Həmvətən Tətbiqini YükləyinTez-tez Verilən 6 Mühüm Sual (FAQ)
1. Trendyol-da bir neçə fərqli satıcıdan verilən sifarişlər gömrükdə tək bağlama sayılır, yoxsa ayrı-ayrı?
Trendyol-da müxtəlif satıcılardan aldığınız məhsullar fərqli vaxtlarda və fərqli karqo izləmə (tracking) nömrələri ilə göndərilir. Gömrük sistemində hər bir tracking nömrəsi müstəqil bağlama kimi qeydə alınır. Bu səbəbdən siz hər bir tracking nömrəsini Smart Customs tətbiqində ayrı-ayrı bəyan etməlisiniz. Lakin həmin bağlamaların hamısı eyni ay daxilində ölkəyə çatarsa, onların ümumi məbləği sizin 300 dollarlıq aylıq limitinizdə toplanır.
2. 300 dollarlıq gömrük limiti aşılarsa əlavə nə qədər gömrük rüsumu və ƏDV ödənilir?
300 ABŞ dolları limiti aşıldıqda bütün məbləğdən deyil, yalnız 300$-dan çox olan hissədən (aşma məbləğindən) rüsum tutulur. Məsələn, 1 təqvim ayında bağlamalarınızın ümumi dəyəri 380$ olubsa, limiti aşan 80$-lıq hissədən təxminən 36% həcmində (gömrük rüsumu, ƏDV və rəsmiləşdirmə xidmət haqqı daxil olmaqla) vergi hesablanır. Bu ödənişi Smart Customs portalı üzərindən onlayn həyata keçirə bilərsiniz.
3. Türkiyədəki bank kartı (TL) ilə Azərbaycan ünvanına Trendyol sifarişi vermək mümkündürmü?
Bəli, tamamilə mümkündür. Trendyol platformasında ödəniş edərkən Türkiyə banklarına aid Visa/Mastercard (Turkcell Paycell, Papara, Ziraat, Garanti və s.) kartlarından daxili Lirə (TRY) valyutası ilə ödəniş edə, çatdırılma ünvanı kimi isə Azərbaycandakı ev/iş ünvanınızı seçə bilərsiniz. Bu zaman ödəniş Lirə ilə çıxacaq, çatdırılma isə birbaşa Azərbaycana icra olunacaq.
4. Maye, kosmetika və vitamin sifarişlərində gömrük məhdudiyyətləri nələrdir?
Azərbaycan Dövlət Gömrük Komitəsinin qaydalarına əsasən, yüksək spirt tərkibli tez alışan mayelər (nadir parfumlar), bioloji fəal qida əlavələri (vitaminlər və idman qidaları) beynəlxalq poçt daşımalarında xüsusi yoxlanışa tabedir. Resept tələb edən dərmanlar və ya kütləvi kommersiya təyinatlı kosmetik vasitələr gömrük tərəfindən saxlanıla bilər. Şəxsi istifadə miqdarında (1-2 ədəd) olan standart geyim və kosmetik məhsullar isə sorunsuz buraxılır.
5. Trendyol-da sifariş etdiyim məhsul zədəli və ya yanlış ölçüdə gələrsə, iade (geri qaytarma) necə olunur?
Zədəli və ya yanlış məhsul gəldikdə Trendyol tətbiqində 'Siparişlerim' bölməsinə daxil olaraq 'İade Talebi' yaradırsınız. Məhsulun fotosunu yüklədikdən sonra Trendyol müştəri xidməti sizə beynəlxalq iade kodu təqdim edir. Məhsulu yerli kuryer partnyorunun təhvil Məntəqəsinə təhvil verdikdən sonra məhsul Türkiyəyə çatır, satıcı təsdiqləyir və pulunuz kartınıza geri ödənilir.
6. Smart Customs-da bəyanat verərkən invoys qiymətini daha aşağı yazsam nə olar?
İnvoys qiymətini qəsdən aşağı göstərmək (saxta bəyannamə) gömrük qanunvericiliyinin pozulması hesab olunur. Dövlət Gömrük Komitəsinin müfəttişləri bağlamanın real bazar dəyərini və ya Trendyol-un elektron bazasını yoxlamaq hüququna malikdirlər. Əgər saxta qiymət aşkarlanarsa, bağlama re-valvasiya (yenidən qiymətləndirmə) üçün saxlanılırvə alıcıya cərimə sanksiyası tətbiq edilə bilər.